Песнь о велебной девици панне Марии (Багародзіца)

"Песнь о велебной девици панне Марии".
Вайсковы духоўны гімн XIV − XVI стст.
Словы і музыка невядомага аўтара XIII − XVI стст. Словы беларускага варыянта "Багародзіцы" запісаны ў 1529 г. у І-м Статуце ВКЛ. Беларускі варыянт напісаны на змешанай царкоўнаславянска-старабеларускай мове. Музыка "Багародзіцы" – 1408 г. са "Зборніка лацінскіх казанняў", складзенага Матэушам з Грохова (захоўваецца ў Ягелонскай бібліятэцы ў Кракаве – сігн. № 1619). 
Словы беларускага варыянта 1529 г. выкарыстаны без зменаў. Тэкст у архіве скапіяваны і перададзены гурту "Стары Ольса" спадарыняй Ганнай Несцеравай.
Першыя апісанні песні адносяцца да Грунвальда – на пачатку бітвы ўсё войска Літоўскае і Польскае заспявала "Багародзіцу", а потым патрасаючы дзідамі рушыла ў бітву ("Хроніка" Яна Длугаша). Багародзіца спявалася перад бітвамі войскам ВКЛ, на цырымоніях і ўрачыстасцях, пры пахаванні і асвяшчэнні беларускіх святых, з XV ст. перароблена палякамі, якія зрабілі яе гімнам і Кароны Польскай. З XV ст. "Багародзіцу" называлі "Песняй Айчыны", ужо тады яе лічылі вельмі старой. Наяўнасць вершаванага тэкста выразна адносіць "Багародзіцу" да гімнаў, а не да малітваў. "Багародзіца" заснавана на мелодыі песеннага складу, блізкага да народнага.

1. Бога родзіцо/ дзевіцэ
богославена
Марыя

2. У твекго сына/ кгосподзіна
матко зволена
Марыя
Зычы ж нам спусці ж нам
Кірыяэлейзон

3. Твекго сына/ крэсціцеля
збавіцеля
Услыш глосы
Напэлніж мыслі
Чловечэ

4. Слыш молітвы/ як жэ просімы
дай на свеце
Збожный прэбыт
По жывоце
Райскій побыт
Кірыяэлейзон